Czerniak to jeden z najgroźniejszych nowotworów złośliwych skóry, wywodzący się z melanocytów – komórek barwnikowych produkujących melaninę. Melanocyty mają pochodzenie neuroektodermalne i rozwijają się z grzebienia nerwowego.
Najczęściej czerniak powstaje na skórze, jednak może występować także w innych lokalizacjach, m. in.:
-
w obrębie gałki ocznej
-
na błonach śluzowych (jama ustna, gardło, odbytnica, zatoki przynosowe)
-
rzadko w ośrodkowym układzie nerwowym.
Kto choruje?
Zachorowalność zależy od regionu geograficznego i rasy. Najczęściej chorują osoby rasy białej, szczególnie z jasną karnacją i małą ilością melaniny w skórze.
W Polsce liczba zachorowań rośnie z roku na rok. Szacuje się, że:
-
rocznie rozpoznaje się około 2650 nowych przypadków
-
około 1250 osób rocznie umiera z powodu czerniaka
-
odsetek 5-letnich przeżyć w Polsce jest niższy niż średnia europejska.
-
Czerniak stanowi około 1% wszystkich nowotworów złośliwych, ale odpowiada za znaczny odsetek zgonów wśród nowotworów skóry.
Dlaczego czerniak jest tak niebezpieczny?
Czerniak może mieć nieprzewidywalny przebieg i wcześnie dawać przerzuty do węzłów chłonnych oraz narządów odległych.
Kluczowym czynnikiem rokowniczym jest grubość guza (skala Breslowa). Czerniak o grubości poniżej 1 mm daje bardzo wysoką szansę całkowitego wyleczenia. Niestety takie wczesne zmiany rzadko są wykrywane samodzielnie przez pacjentów.
Najlepsza metoda diagnostyki – dermatoskopia
Najskuteczniejszą metodą wczesnego wykrywania czerniaka jest badanie dermatoskopowe.
Dermatoskopia:
-
pozwala ocenić strukturę zmiany w dużym powiększeniu
-
umożliwia wykrycie czerniaka w bardzo wczesnych stadiach
-
znacząco zwiększa szansę na rozpoznanie zmian o grubości poniżej 1 mm.
-
W krajach, w których wprowadzono programy badań przesiewowych skóry (np. Niemcy, Australia), wykrywa się znacznie więcej czerniaków we wczesnej fazie, co przekłada się na wyższy odsetek wyleczeń.
Dlaczego warto się badać?
Wczesne wykrycie czerniaka oznacza:
-
prostsze leczenie chirurgiczne
-
znacznie lepsze rokowanie
-
realną szansę całkowitego wyleczenia.
-
Zapraszamy do Old Town Clinic na profesjonalną ocenę znamion i badanie dermatoskopowe. Regularna kontrola skóry to najskuteczniejsza forma profilaktyki czerniaka.
Informacja medyczna
Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej konsultacji lekarskiej ani diagnostyki histopatologicznej.